{"id":6654,"date":"2023-12-16T19:53:51","date_gmt":"2023-12-16T18:53:51","guid":{"rendered":"https:\/\/astrostrona.pl\/?p=6654"},"modified":"2024-01-06T20:47:58","modified_gmt":"2024-01-06T19:47:58","slug":"pozegnanie-z-meade-etx70","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/astrostrona.pl\/?p=6654","title":{"rendered":"Po\u017cegnanie z Meade ETX70"},"content":{"rendered":"\n

Cho\u0107 od wielu lat nieprodukowany, refraktor ten pozostaje nadal popularny, pojawiaj\u0105c si\u0119 stale na internetowych portalach og\u0142oszeniowych i gie\u0142dach sprz\u0119tu. Stosunkowo atrakcyjna cena zestawu wyposa\u017conego w monta\u017c z systemem typu GoTo sprawia, \u017ce wiele os\u00f3b zastanawia si\u0119 nad wyborem tego modelu. Czy rzeczywi\u015bcie warto? Ja w\u0142a\u015bnie zdecydowa\u0142em si\u0119 z nim rozsta\u0107. Oto gar\u015b\u0107 informacji, a tak\u017ce moich wra\u017ce\u0144 dotycz\u0105cych tego instrumentu.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n

Podstawowe fakty<\/h2>\n\n\n\n

Meade ETX70 to refraktor achromatyczny o \u015brednicy 70 mm i ogniskowej 350 mm. <\/strong>Obiektyw o \u015bwia\u0142osile f\/5 jest ruchomy – zastosowano tutaj system ogniskowania znany z teleskop\u00f3w Maksutowa czy Schmidta-Cassegraina, czyli umieszczone z ty\u0142u pokr\u0119t\u0142o poruszaj\u0105ce tym razem nie lustrem, a obiektywem. Podobnie jak w wi\u0119kszych makach z serii ETX (wi\u0119cej na jej temat tutaj<\/a>), tylna cela kryje uchylne lusterko typu „flip mirror<\/em>” pozwalaj\u0105ce na prze\u0142\u0105czanie si\u0119 pomi\u0119dzy widokiem z lusterka i bezpo\u015brednim obrazem widocznym na tylnym porcie, w kt\u00f3rym montowany jest do\u0142\u0105czony do zestawu\u00a0pryzmat Amiciego<\/strong>, przeznaczony przede wszystkim do obserwacji ziemskich.\u00a0W przeciwie\u0144stwie do wi\u0119kszych modeli nie ma tu szukacza <\/strong>– do\u0142\u0105czony do zestawu okular MA 25 mm pozwala uzyska\u0107 powi\u0119kszenie 14x, kt\u00f3re mo\u017cna uzna\u0107 za komfortowe do wyszukiwania obiekt\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Teleskop oferowany jest na bardzo lekkim statywie aluminiowym<\/strong>. Towarzyszy mu – podobnie jak w innych modelach serii ETX – wid\u0142owy monta\u017c wyposa\u017cony w nap\u0119dy i komputerowy system Autostar<\/strong>. Sterowany jest uproszczonym pilotem z jednowierszowym wy\u015bwietlaczem. Przewidziano jedynie zasilanie bateryjne 6xAA (brak gniazda dla zasilacza). <\/p>\n\n\n\n

Ca\u0142o\u015b\u0107 pomy\u015blana jest jako kompletny<\/strong>, lekki zestaw mobilny<\/strong>, zawieraj\u0105cy wszystko co potrzebne aby zorganizowa\u0107 sobie obserwacje (r\u00f3wnie\u017c ziemskie) w niemal dowolnym miejscu. Znajdziemy tutaj zatem nie tylko przyzwoicie wykonany, zgrabny plecak transportowy, ale tak\u017ce 3 okulary 1,25”<\/strong> oznaczone jako MA 25 mm, MA 12 mm i MA 4 mm. Do tego soczewka Barlowa 3x oraz pryzmat Amiciego. Okulary (skr\u00f3t MA oznacza Modified Achromatic<\/em>) to prawdopodobnie 3-elementowe konstrukcje Kellnera – wi\u0119cej na ten temat tutaj<\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Jako\u015b\u0107 optyki<\/h2>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n

Wyposa\u017caj\u0105c zestaw w okular 4 mm i soczewk\u0119 Barlowa 3x, producent umo\u017cliwi\u0142 uzyskanie powi\u0119kszenia przekraczaj\u0105cego 260x. To zdecydowanie powy\u017cej mo\u017cliwo\u015bci obiektywu o \u015brednicy 70 mm, dla kt\u00f3rego granic\u0105 rozs\u0105dku w normalnych warunkach jest powi\u0119kszenie rz\u0119du 150x. Powi\u0119kszenia tego nie warto przekracza\u0107 – r\u00f3wnie\u017c ze wzgl\u0119du na zauwa\u017caln\u0105 aberracj\u0119 chromatyczn\u0105<\/strong>, nieuniknion\u0105 w wypadku uk\u0142adu achromatycznego o tak du\u017cej \u015bwiat\u0142osile. Mowa zw\u0142aszcza o wykorzystaniu do\u015b\u0107 kiepskiej jako\u015bci soczewki Barlowa<\/strong>, kt\u00f3ra wzmaga wyra\u017anie chromatyzm. Podobny efekt widoczny jest w wypadku okularu 4 mm. Uzyskanie du\u017cych powi\u0119ksze\u0144 przy tak kr\u00f3tkiej ogniskowej wymaga po prostu akcesori\u00f3w naprawd\u0119 wysokiej jako\u015bci. <\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Mimo, \u017ce nie jest to apochromat, a aberracja chromatyczna daje si\u0119 we znaki, obiektyw oceniam bardzo dobrze – jako jeden z g\u0142\u00f3wnych atut\u00f3w tego modelu. Obraz jest uderzaj\u0105co klarowny, kontrastowy i zaskakuj\u0105co jasny. Robi wra\u017cenie czystego i precyzyjnego <\/strong>– jak na dobry refraktor przysta\u0142o. Najwyra\u017aniej nie oszcz\u0119dzano tu na pow\u0142okach antyrefleksyjnych – teleskop mia\u017cd\u017cy po prostu lornetki z podobnego poziomu cenowego pod wzgl\u0119dem transmisji. Wydaje si\u0119, \u017ce to w\u0142a\u015bnie tego typu „lornetkowe” zastosowania s\u0105 jego najmocniejsz\u0105 stron\u0105. Zw\u0142aszcza, \u017ce daj\u0105ce mniejsze powi\u0119kszenia, „kitowe” okulary 12 i 25 mm zapewniaj\u0105 ca\u0142kiem dobry obraz, mimo do\u015b\u0107 ograniczonego pola widzenia.<\/p>\n\n\n\n

Statyw i monta\u017c<\/h2>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n

Stabilno\u015b\u0107 statywu <\/strong>przegra\u0142a w tym modelu z trosk\u0105 o mobilno\u015b\u0107. Statyw jest bardzo lekki – ale chwiejny. Sytuacji nie poprawia wykonany g\u0142\u00f3wnie z plastiku monta\u017c wid\u0142owy <\/strong>z systemem Autostar. Po wy\u0142\u0105czeniu nap\u0119d\u00f3w staje si\u0119 on bardzo toporny i niepor\u0119czny. Obracanie nim – zw\u0142aszcza w osi pionowej – idzie ci\u0119\u017cko, skokowo, utrudniaj\u0105c bardzo precyzyjne celowanie. Sytuacja poprawia si\u0119 po w\u0142\u0105czeniu nap\u0119d\u00f3w, jednak i tutaj wyst\u0119puj\u0105 problemy z p\u0142ynno\u015bci\u0105 pracy. Niewywa\u017cony tubus<\/strong> i ci\u0119\u017cki obiektyw wisz\u0105cy z daleka od \u015brodka ci\u0119\u017cko\u015bci powoduj\u0105, \u017ce ruch nap\u0119du w osi poziomej nie jest p\u0142ynny i odbywa si\u0119 z wyra\u017anym trudem. Gdyby popu\u015bci\u0107 w niekontrolowany spos\u00f3b \u015brub\u0119 dociskow\u0105 unieruchamiaj\u0105c\u0105 tubus, opad\u0142by on po prostu obiektywem w d\u00f3\u0142 – taka konstrukcja wydaje si\u0119 przeczy\u0107 elementarnej zasadzie pracy monta\u017cy i nap\u0119d\u00f3w, kt\u00f3ra m\u00f3wi o wywa\u017ceniu zamocowanych obiekt\u00f3w. <\/p>\n\n\n\n

Domy\u015bla\u0107 si\u0119 mo\u017cna, \u017ce sytuacji nie poprawia du\u017ca ilo\u015b\u0107 plastiku. Nietypowa konstrukcja utrudnia samodzieln\u0105 regulacj\u0119 czy smarowanie. Statyw i monta\u017c oceniam zdecydowanie jako najs\u0142absze elementy zestawu. <\/strong><\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Plastikowe oszcz\u0119dno\u015bci<\/h2>\n\n\n\n

Nadmiar plastiku to zarzut stawiany wszystkim modelom z serii ETX, jednak w wypadku najta\u0144szych refraktor\u00f3w staje si\u0119 on wyj\u0105tkowo aktualny. Plastikowa jest tylna obudowa mieszcz\u0105ca lusterko flip mirror<\/em> i dwa porty wyj\u015bciowe. Plastikowy jest odro\u015bnik, kt\u00f3ry trzeba demontowa\u0107 po ka\u017cdej obserwacji aby za\u015blepi\u0107 obiektyw plastikow\u0105 zatyczk\u0105. Plastikowe s\u0105 te\u017c akcesoria – tuleje okular\u00f3w, soczewki Barlowa, a nawet pier\u015bcie\u0144 mocuj\u0105cy pryzmat Amiciego do tylnego gwintu ETX, kt\u00f3ry przy mocniejszym dokr\u0119ceniu po prostu p\u0119ka. Uczucie dominacji plastiku pot\u0119guj\u0105 trzeszcz\u0105ce d\u017awi\u0119ki wydawane przez monta\u017c podczas pr\u00f3b r\u0119cznego sterowania teleskopem.<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Dla kogo ETX70?<\/h2>\n\n\n\n

Przygl\u0105daj\u0105c si\u0119 instrumentom z serii ETX trudno pozby\u0107 si\u0119 wra\u017cenia, \u017ce ich konstruktorzy mieli w pami\u0119ci ide\u0119 znan\u0105 jako „observatory in a shoebox<\/em>” oraz sukces kojarzonego z tym has\u0142em, s\u0142ynnego ameryka\u0144skiego Questara, kt\u00f3remu uda\u0142o si\u0119 zaproponowa\u0107 wszechstronne, samowystarczalne zestawy obserwacyjne o bardzo wysokiej jako\u015bci optycznej, zapewniaj\u0105ce jednocze\u015bnie wysoki komfort i znakomit\u0105 funkcjonalno\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Wszechstronno\u015b\u0107 bywa w wypadku sprz\u0119tu tego typu podszyta obaw\u0105, \u017ce „je\u015bli co\u015b jest do wszystkiego, to tak naprawd\u0119 jest do niczego”. Przyk\u0142ad Questara pokazuje, \u017ce nie zawsze tak bywa – ale potrafi to w\u00f3wczas kosztowa\u0107 grube tysi\u0105ce dolar\u00f3w. Producent ETX70 usi\u0142owa\u0142 uzyska\u0107 ten efekt, tyle \u017ce w spos\u00f3b oszcz\u0119dno\u015bciowy. ETX70 daje si\u0119 zastosowa\u0107 na r\u00f3\u017cne sposoby i w r\u00f3\u017cnych sytuacjach – ale w \u017cadnej z nich nie jest naprawd\u0119 mistrzem. <\/strong>Trudno wskaza\u0107 aspekt konstrukcji tego modelu, kt\u00f3ry mo\u017cna by uzna\u0107 za naprawd\u0119 udany. <\/p>\n\n\n\n

Mimo tych zastrze\u017ce\u0144 wydaje si\u0119, \u017ce refraktor Meade pozostaje ciekaw\u0105 propozycj\u0105 dla pocz\u0105tkuj\u0105cych, dla kt\u00f3rych jego uniwersalno\u015b\u0107 mo\u017ce by\u0107 wa\u017cnym argumentem. Obrazy uzyskiwane przy ograniczonych powi\u0119kszeniach robi\u0105 bardzo dobre wra\u017cenie – nawet w wypadku Ksi\u0119\u017cyca. Dyskusje na forach astronomicznych pokazuj\u0105 z reszt\u0105, \u017ce ETX70 ma swoich zwolennik\u00f3w r\u00f3wnie\u017c w\u015br\u00f3d bardziej do\u015bwiadczonych obserwator\u00f3w. <\/p>\n\n\n\n

Najwi\u0119kszym atutem jest moim zdaniem tuba optyczna<\/strong>, cho\u0107 chc\u0105c by\u0107 pewnym wykorzystania maksimum mo\u017cliwo\u015bci obiektywu, nale\u017ca\u0142oby uwolni\u0107 si\u0119 od po\u015brednictwa wbudowanego lusterka<\/strong> i doinwestowa\u0107 j\u0105, kupuj\u0105c standardowy visual back oraz adapter, pozwalaj\u0105cy na zamocowanie go do tylnego gwintu ETX. <\/p>\n\n\n\n

Sam zdecydowa\u0142em si\u0119 rozsta\u0107 z tym modelem maj\u0105c do dyspozycji inne instrumenty. Najwi\u0119kszym mankamentem by\u0142 dla mnie monta\u017c utrudniaj\u0105cy u\u017cywanie teleskopu bez pr\u0105du i nap\u0119d\u00f3w, eliminuj\u0105cy go praktycznie z zastosowa\u0144 typu „grab&go<\/em>” – szybkich obserwacji niewymagaj\u0105cych d\u0142ugich przygotowa\u0144. Nie by\u0142o mi\u0119dzy nami „chemii”. Niewykluczone jednak, \u017ce gdybym mia\u0142 okazj\u0119 kupi\u0107 sam\u0105 tub\u0119 optyczn\u0105 i pomajsterkowa\u0107, umieszczaj\u0105c j\u0105 na jakim\u015b wygodniejszym i prostszym monta\u017cu, rozwa\u017cy\u0142bym ponowny romans z ETX70. <\/p>\n\n\n\n

Zobacz tak\u017ce:<\/p>\n\n\n\n